در حالی که مقامهای دولت مسعود پزشکیان از لزوم «اصلاح قیمت حاملهای انرژی» سخن میگویند و از برنامه افزایش ۱۰۰ درصدی نرخ بنزین خبر میدهند، گزارشها و ویدیوهای رسیده از شهرهای مختلف ایران نشان میدهد مشکل اصلی بسیاری از مردم دیگر تنها قیمت بنزین نیست، بلکه دسترسی به سوخت باکیفیت نیز روزبهروز دشوارتر میشود.
ویدیویی دریافتی از منطقه ولنجک تهران، یکی از محلات مرفهنشین پایتخت، صف طولانی خودروها را مقابل جایگاه سوختی نشان میدهد که به گفته ساکنان، معمولا خلوت بود. فرد دیگر نیز به ایندیپندنت فارسی گفت که در فرمانیه و پاسداران به چند جایگاه مراجعه کرد، اما موفق به یافتن بنزین نشد.
در مشهد و رشت نیز ویدیوهای دریافتی از تشکیل صفهای طولانی مقابل جایگاههای سوخت حکایت دارند. یکی از ساکنان مشهد میگوید: «پنج جایگاه مختلف رفتم، اما بدون کارت سوخت حتی یک لیتر هم بنزین نمیدهند.»
همزمان، یکی از ویدیوهای دریافتی از سراوان صف طولانی خودروها مقابل جایگاه سوخت پاکگوهر را نشان میدهد. مردم میگویند از ساعات اولیه صبح برای دریافت سهمیه بنزین در صف ایستاده و برخی ناچار شدهاند ساعتها در گرمای شدید سیستان و بلوچستان منتظر بمانند. تصاویر دیگری از چابهار نیز نشان میدهد صف خودروها مقابل جایگاههای فعال به چند کیلومتر رسیده است و چندین جایگاه دیگر این شهر هم به دلیل نبود بنزین، تعطیل شدهاند.
ارسال پیامهای مشابه از دیگر نقاط ایران نیز ادامه دارد. فردی از خراسان جنوبی گزارش داد که از سه جایگاه بنزین شهر، دو جایگاه تعطیل بودند و کارکنان اعلام میکردند سوختی برای عرضه ندارند. فرد دیگری در استان مازندران نوشت: «ساعت ۲:۲۰ بامداد برای بنزین رفتم، از سه جایگاه فقط یکی باز بود و آن هم فقط یک خط فعال داشت. نزدیک سه ساعت طول کشید تا بنزین بزنم.»
اما بحران تنها به کمبود سوخت محدود نمیشود و نگرانیها درباره کیفیت بنزین نیز افزایش یافته است. شمار زیادی از ساکنان تهران و شهرهای مختلف طی یک هفته اخیر در پیامهایی به ایندیپندنت فارسی از بد کار کردن موتور، روشن شدن چراغ کنترل، کاهش شتاب و در برخی موارد بالا رفتن دمای موتور و «جوش آوردن» خودروهایشان پس از سوختگیری خبر دادهاند.
تصاویری تازه منتشرشده از شهرری هم نشان میدهد تعدادی از خودروها پس از سوختگیری بهصورت زنجیرهای، دچار نقص فنی شده و از کار افتادهاند. در رفسنجان نیز دهها خودرو و موتورسیکلت پس از سوختگیری با مشکلات فنی مواجه شدند.
برخی از مسئولان محلی در واکنش به این بحران، احتمال ورود آب به مخازن بنزین از طریق تانکرهای حمل سوخت را مطرح کردند، اما تکرار حوادث مشابه در نقاط مختلف ایران درباره کیفیت بنزین عرضهشده پرسشهایی ایجاد کرده است. بهخصوص که همزمان گزارشهایی هم درباره استفاده از ترکیباتی مانند متانول در فرایند تولید بنزین در ایران منتشر شد.
کارشناسان هشدار دادهاند که استفاده بیشازحد مجاز از این مواد میتواند به سیستم سوخترسانی، انژکتورها و موتور خودروها آسیب وارد کند. با این حال مقامهای وزارت نفت تاکید میکنند استفاده از متانول محدود است و در چارچوب استانداردها انجام میشود.
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
از سوی دیگر جعفر قادری، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس، روز دوشنبه با اشاره به محاصره دریایی آمریکا، گفت جمهوری اسلامی ایران روزانه با کسری ۱۵ تا ۲۰ میلیون لیتر بنزین مواجه است و واردات هر لیتر بنزین نیز حدود یک دلار هزینه دارد. او همچنین تایید کرد که محاصره دریایی آمریکا روند واردات کالا به ایران را با مشکل مواجه کرده است. به گفته قادری، حدود ۸۳ درصد واردات از مسیرهای دریایی جنوب انجام میشد و محدودیتهای ایجادشده در این مسیرها بر تامین کالا و سوخت تاثیر گذاشته است.
در چنین شرایطی، مقامهای دولت پزشکیان بیشازگذشته درباره لزوم افزایش قیمت بنزین سخن میگویند. از جمله محمدجعفر قائمپناه، معاون اجرایی رئیسجمهوری که به ایسنا گفت: «هیچ عقل سلیمی نمیپذیرد بنزین ۷۰ هزار تومانی ۱۵۰۰ تومان عرضه شود.» او در عین حال اذعان کرد که شرایط اقتصادی مناسب نیست و فشار اصلی بر دوش مردم قرار دارد.
مسعود پزشکیان نیز در تازهترین اظهاراتش اعلام کرد که نرخ سوم بنزین از پنج هزار تومان به ۱۰ هزار تومان افزایش خواهد یافت.
بسیاری از مردم نگراناند که افزایش قیمت بنزین موج تازهای از گرانی را به راه بیندازد. یکی از مخاطبان ایندیپندنت فارسی میگوید: «اگر بنزین ۱۰ هزار تومان شود، باید منتظر افزایش قیمت همه کالاها و خدمات باشیم.» فرد دیگری از تهران نیز نوشت: «پمپبنزینها شلوغاند، مردم برای نوبت با هم دعوا میکنند، مواد غذایی هر روز گرانتر میشود و همه عصبانیاند.»
برخی معتقدند آثار بحران سوخت بهتدریج در سبک زندگی مردم هم نمایان شده است. یکی از مخاطبان میگوید: «خیابانهای تهران نسبت به قبل خلوتتر شدهاند. بنزین کم شده، خودروها بیشتر خراب میشوند و هزینه تعمیرات هم سرسامآور است. خیلیها دیگر فقط برای کارهای ضروری از خانه خارج میشوند.»
در حالی که دولت کمبود بنزین را به جنگ، تحریمها و هزینه بالای واردات نسبت میدهد، منتقدان یادآوری میکنند که بحران کنونی محصول سالها بیتوجهی به توسعه پالایشگاهها، فرسودگی ناوگان حملونقل، تولید خودروهای پرمصرف و سرمایهگذاری گسترده جمهوری اسلامی ایران در برنامههای نظامی، موشکی و هستهای است.
اکنون ترکیب سه بحران همزمان کمبود سوخت، افت کیفیت بنزین و افزایش قیمتها شرایطی را رقم زده که برای بسیاری از مردم، مسئله بنزین دیگر فقط پر کردن باک خودرو نیست، بلکه به نمادی از فشارهای اقتصادی، کاهش کیفیت زندگی و دشوارتر شدن امور روزمره تبدیل شده است.

