ملا هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان که خود از هیچ نوع گوشی استفاده نمیکند، دستور داده است که تمامی کارکنان رژیم طالبان استفاده از گوشیهای هوشمند را کنار بگذارند. این دستور اینک در سراسر افغانستان در حال اجرا است.
طالبان عکسها و ویدیوهایی منتشر کردهاند که نشان میدهد اعضا و کارکنان این گروه در حال شکستن گوشیهای هوشمند کارمندان دولتاند. آنان این اقدام را نشانه اطاعت از دستور رهبر خود میدانند. با این حال، شکستن گوشیها با انتقادهایی نیز همراه شده است و منتقدان این اقدام را هدر دادن سرمایه و امکانات توصیف کردهاند.
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
در نامهای که پلیس طالبان در استان غور منتشر کرده، آمده که بر اساس دستور معاون نظامی دادگاه عالی طالبان، استفاده از گوشیهای هوشمند برای تمامی نیروهای نظامی و غیرنظامی کلا ممنوع است. در این نامه تاکید شده که استفاده از گوشیهای هوشمند نهتنها در محل کار، بلکه در خانه نیز برای کارکنان رژیم طالبان ممنوع است و با متخلفان برخورد خواهد شد.
در پی اجرای این دستور، شماری از فعالان نزدیک به طالبان نوشتند که نهادهای نظامی، از جمله پلیس طالبان و سایر بخشهای امنیتی، باید برای ارتباط میان نیروها و مقامهای این گروه از بیسیم استفاده کنند تا به استفاده از گوشیهای هوشمند و برنامههایی مانند واتساپ نیازی نباشد.
این افراد تصریح کردند که حتی استانداران طالبان نیز باید برای ارتباط با کابل از بیسیم استفاده کنند؛ اقدامی که به باور آنان، مصونیت و امنیت بیشتری را در سیستم ارتباطی طالبان فراهم خواهد کرد و نشان میدهد بخشی از حامیان طالبان نیز به دنبال جایگزین کردن ابزارهای ارتباطی سنتی به جای فناوریهای ارتباطی رایجاند.
ممنوعیت استفاده از گوشیهای هوشمند در ادارات دولتی رژیم طالبان در میان مردم افغانستان هم نگرانیهایی را ایجاد کرده است، زیرا بسیاری از آنها احتمال میدهند که طالبان در مرحله بعد، استفاده از گوشیهای هوشمند را برای مردم عادی نیز ممنوع کنند.
این نگرانیها در حالی مطرح میشود که ملا هبتالله آخندزاده سال گذشته برای مدتی تمامی خدمات اینترنتی را در سراسر افغانستان قطع کرد؛ هرچند اختلالات پیشآمده باعث شد از این تصمیم عقبنشینی کند.
ملا هبتالله آخندزاده نهتنها از گوشی هوشمند، بلکه از گوشی ساده نیز استفاده نمیکند. گفته میشود او به دلیل نگرانی از ردیابی تماسهایش از هرگونه تلفن همراه پرهیز میکند و هر مقام طالبان که بخواهد موضوعی را با او در میان بگذارد، باید به قندهار سفر کند و در دیدار حضوری مسائلش را مطرح کند.
محدودیت استفاده از گوشیهای هوشمند در حالی اعمال میشود که طالبان در سالهای اخیر جریان اطلاعات و دسترسی مردم به رسانهها را نیز بهشدت محدود کردهاند. به باور شماری از ناظران، ممنوعیت استفاده از گوشیهای هوشمند در ادارات دولتی و نهادهای نظامی طالبان تنها به دلیل امنیت سایبری یا جلوگیری از استفاده از شبکههای اجتماعی نیست بلکه هدف اصلی آن جلوگیری از درز اطلاعات از درون ساختارهای حکومتی و امنیتی این گروه است.
در سالهای گذشته بارها اسناد، نامهها، فایلهای صوتی، تصاویر و اطلاعات مربوط به طالبان از طریق شبکههای اجتماعی منتشر شد. منتقدان میگویند طالبان با محدود کردن استفاده از گوشیهای هوشمند تلاش دارند بر جریان اطلاعات کنترل بیشتری اعمال و از انتشار اطلاعات داخلی، تصمیمهای محرمانه و تحرکات نهادهای نظامی و امنیتی خود جلوگیری کنند.
رژیم طالبان رسانههای داخلی افغانستان، از جمله تلویزیونها را نیز تحت کنترل و سانسور قرار داده و پخش موسیقی، فیلم و مجموعههای تلویزیونی را ممنوع کرده است. با این حال، کاربران از طریق اینترنت و گوشیهای هوشمند همچنان میتوانند به محتوایی که طالبان تلاش کردهاند آن را محدود کنند، دسترسی پیدا کنند.
ممنوعیت استفاده از گوشیهای هوشمند، سانسور گسترده رسانههای داخلی و فشار فزاینده برای اجرای برداشت طالبان از «شریعت اسلامی»، افغانستان را به کشوری تبدیل کرده است که نه بر اساس مقتضیات قرن بیستویکم، بلکه با الگوی به چند قرن پیش اداره میشود.
این ممنوعیت تازهترین حلقه از زنجیره محدودیتهایی است که طالبان طی سالهای گذشته بر زندگی مردم افغانستان اعمال کردهاند؛ محدودیتهایی که از تحصیل و کار زنان تا رسانهها، هنر، سرگرمی و اکنون فناوریهای ارتباطی را در بر گرفته است.

